Czy pami\u0119tacie bestseller Harolda Kushnera z 1980 roku, " Dlaczego w\u0142a\u015bnie ja? Kiedy z\u0142e rzeczy zdarzaj\u0105 si\u0119 dobrym ludziom"? Ta inspiruj\u0105ca ksi\u0105\u017cka czytana przez zwyk\u0142ych ludzi powinna by\u0142a nie\u015b\u0107 ze sob\u0105 \u0142adunek \u017calu i b\u00f3lu. Rabin Kushner spojrza\u0142 na przypadki, gdy ani nie nadzwyczajnie dobrzy, ani nadzwyczajnie \u017ali ludzie musieli stawi\u0107 czo\u0142a przeciwno\u015bciom losu. Cz\u0119sto s\u0142yszymy o nurkach, kt\u00f3rzy przekraczaj\u0105 limity lub pope\u0142niaj\u0105 b\u0142\u0105d w ocenie, co jest oczywistym wst\u0119pem do wypadku nurkowego: \u0142apie ich choroba dekompresyjna.<\/p>\n
W innych przypadkach zastanawiamy si\u0119, dlaczego dany nurek uleg\u0142 wypadkowi. Bior\u0105c pod uwag\u0119 do\u015bwiadczenie, poziom wyszkolenia, przebieg nurkowania lub serii nurkowa\u0144, mo\u017ce wydawa\u0107 si\u0119, \u017ce tu nie powinno by\u0142o si\u0119 nic wydarzy\u0107, Nawet, je\u015bli prawdopodobie\u0144stwo wypadku nurkowego jest niskie, z nurkowaniem wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 pewne czynniki ryzyka, kt\u00f3re nurkowie musz\u0105 bra\u0107 pod uwag\u0119 (patrz: Just the Facts: Addressing Those Inherent Risks of Scuba Diving" w trzeciej edycji "Alert Diver" w 2008).<\/p>\n
W ko\u0144cu to jest oznaka odpowiedzialnego nurka: redukowanie ryzyka przez szkolenie, w\u0142a\u015bciwe planowanie i stosowanie si\u0119 do limit\u00f3w. Nie tylko nurkowie z minimalnym do\u015bwiadczeniem, tacy, co nie s\u0105 na bie\u017c\u0105co z umiej\u0119tno\u015bciami, lub ci, co podejmuj\u0105 z\u0142e decyzje pod wod\u0105 ulegaj\u0105 wypadkom nurkowym. Czasami, z\u0142e rzeczy zdarzaj\u0105 si\u0119 do\u015bwiadczonym nurkom, kt\u00f3rzy przestrzegaj\u0105 regu\u0142.<\/p>\n
Wra\u017cliwo\u015b\u0107 na uraz<\/strong> Niekt\u00f3rzy b\u0119d\u0105 argumentowali, \u017ce niedo\u015bwiadczeni nurkowie, zw\u0142aszcza ci z ograniczonym, dopiero co nabytym do\u015bwiadczeniem s\u0105 bardziej nara\u017ceniu. \u017be nie mieli jeszcze do\u015b\u0107 czasu by utrwali\u0107 lub rozwin\u0105\u0107 umiej\u0119tno\u015bci, albo nie mieli przekonania do nurkowania w warunkach innych ni\u017c idealne. Jakakolwiek zmiana tych warunk\u00f3w mo\u017ce spowodowa\u0107, \u017ce nurek zrobi b\u0142\u0105d. Co\u015b, co zacznie si\u0119 jako zwyk\u0142a niedogodno\u015b\u0107 – ciekn\u0105ca maska – mo\u017ce doprowadzi\u0107 do czego\u015b powa\u017cnego.<\/p>\n Teoretycznie, do\u015bwiadczony nurek jest lepiej przygotowany do tego rodzaju zdarze\u0144. Zgodnie z raportem z 2004 roku, oko\u0142o 22% poszkodowanych m\u0119\u017cczyzn i 10% kobiet mia\u0142o "wi\u0119cej ni\u017c 80 nurkowa\u0144 w poprzednich 12 miesi\u0105cach", a ponad 12% m\u0119\u017cczyzn i 4% kobiet mia\u0142o "ponad 120 nurkowa\u0144 w poprzednim roku". Raport wskazuje, \u017ce 34% wypadk\u00f3w wyst\u0105pienia DCI typu I – mrowienie, wysypka, b\u00f3l staw\u00f3w lub mi\u0119\u015bni – w 2000 roku by\u0142 zg\u0142aszany przez nurk\u00f3w poziomu podstawowego, 36 – nurk\u00f3w zaawansowanych, 11% przez instruktor\u00f3w, 9% przez nurk\u00f3w specjalistycznych a 5% – przez nurk\u00f3w technicznych. Nurkowie z wi\u0119kszym do\u015bwiadczeniem s\u0105 mniej podatni, ale wci\u0105\u017c jest ryzyko. Nurkowanie jest bezpieczne, ale \u017caden nurek nie jest odporny na urazy. Odpowiedzialne zachowania nurkowe – wolne wynurzanie, przystanki bezpiecze\u0144stwa, dostatecznie d\u0142ugie przerwy na powierzchni, i co najwa\u017cniejsze, nie przekraczanie limit\u00f3w – mog\u0105 te ryzyko zmniejszy\u0107 jeszcze bardziej.<\/p>\n Zale\u017cno\u015b\u0107 od komputera<\/strong> W czasie ostatniego dziesi\u0119ciolecia nurkowie zacz\u0119li korzysta\u0107 ze zwi\u0119kszaj\u0105cej si\u0119 dost\u0119pno\u015bci i przyst\u0119pno\u015bci (zw\u0142aszcza cenowej) komputer\u00f3w nurkowych. Coraz wi\u0119cej nurk\u00f3w powierza im \u015bledzenie ich nurkowa\u0144. Ta \u0142atwo\u015b\u0107 mo\u017ce prowadzi\u0107 do samozadowolenia w planowaniu: zak\u0142adamy, \u017ce to komputer b\u0119dzie zajmowa\u0142 si\u0119 wszystkimi wa\u017cnymi szczeg\u00f3\u0142ami. Komputery powinny by\u0107 stosowane w po\u0142\u0105czeniu z planowaniem zak\u0142adanych profili nurkowych. Pami\u0119tajcie stare powiedzenie, "zaplanuj swoje nurkowanie i nurkuj wed\u0142ug planu".<\/p>\n Dodatkowo, u\u017cytkownicy komputera nurkowego musz\u0105 umie\u0107 pos\u0142ugiwa\u0107 si\u0119 tabelami nurkowymi. Nie tylko dlatego, \u017ce tabele s\u0105 u\u017cywane do planowania, ale mog\u0105 by\u0107 niezb\u0119dne gdy komputer nawali. Przed nurkowaniem z komputerem uwa\u017cnie przeczytaj instrukcj\u0119, aby upewni\u0107 si\u0119, \u017ce u\u017cywasz komputera w\u0142a\u015bciwie i korzystasz z odpowiednich opcji. Warto te\u017c wzi\u0105\u0107 udzia\u0142 w kursie. Celem ka\u017cdego komputera jest dostarczy\u0107 wi\u0119cej informacji o ka\u017cdym nurkowaniu. Ale koniec ko\u0144c\u00f3w, komputery mog\u0105 poprawi\u0107 bezpiecze\u0144stwo tylko, je\u015bli s\u0105 prawid\u0142owo u\u017cywane.<\/p>\n Korzy\u015bci z wczesnego rozpoznania<\/strong> Studium przypadku<\/strong> Tego wieczora jeden z nurk\u00f3w poczu\u0142 ostry b\u00f3l w prawej d\u0142oni i kciuku, kt\u00f3ry promieniowa\u0142 do przedramienia i barku. Pomy\u015bla\u0142, \u017ce to b\u00f3l mi\u0119\u015bniowy po ca\u0142ym tygodniu nurkowa\u0144 i nie powiedzia\u0142 o tym nikomu. Nast\u0119pnego ranka symptomy ust\u0105pi\u0142y, wi\u0119c nurek by\u0142 przekonany, \u017ce to nie DCI. Op\u00f3\u017anianie i zaprzeczanie<\/strong> "boli mnie od noszenia butli<\/em>" Kilka rzeczy mo\u017ce spowodowa\u0107, \u017ce nurek b\u0119dzie waha\u0142 si\u0119 czy zg\u0142osi\u0107 swoje symptomy. Mog\u0105 wydawa\u0107 si\u0119 zbyt s\u0142abe by dla nich po\u015bwi\u0119ca\u0107 wakacje lub wyjazd nurkowy. Za\u017cenowanie epizodem, obawy o wydatki zwi\u0105zane z ewakuacj\u0105 i leczeniem, obawa, \u017ce nie b\u0119dzie mo\u017cna wi\u0119cej nurkowa\u0107 – wszystkie te powody mog\u0105 przewa\u017cy\u0107 nad decyzj\u0105 o udaniu si\u0119 do lekarza.<\/p>\n Z przypadk\u00f3w omawianych w raporcie z 2004 roku 14% nurk\u00f3w zg\u0142osi\u0142o, \u017ce odczuwali wst\u0119pne symptomy DCI przed ich ostatnim nurkowaniem. "To pokazuje, \u017ce nurkowie albo \u015bwiadomie weszli do wody z symptomami choroby dekompresyjnej (DCS) lub nie rozpoznali symptom\u00f3w przed nurkowaniem" – stwierdza w podsumowaniu raport.<\/p>\n Zaprzeczanie jest najpowszechniejszym powodem op\u00f3\u017anienia w szukaniu pomocy. Takie op\u00f3\u017anienie mo\u017ce utrudni\u0107 ca\u0142kowity powr\u00f3t do zdrowia. Jest bardzo wa\u017cne, by nurkowie niezw\u0142ocznie rozpoczynali leczenie, je\u015bli oni lub ich przewodnicy podejrzewaj\u0105 DCI. Zaczyna si\u0119 je od podania tlenu i przeprowadzeniu badania neurologicznego on-site nurka. Skontaktuj si\u0119 z lokalnym centrum lub instruktorem DAN, gdzie mo\u017cesz wzi\u0105\u0107 udzia\u0142 w kursie ucz\u0105cym jak to zrobi\u0107.<\/p>\n Oko\u0142o 66% wszystkich przypadk\u00f3w DCI obejmuje centralny system nerwowy. S\u0142abe symptomy mog\u0105 by\u0107 pomini\u0119te jako niewa\u017cne lub niezwi\u0105zane z nurkowaniem. Pi\u0119tno bycia "komorowskim" stwarza uczucie, \u017ce nurek zrobi\u0142 co\u015b z\u0142ego. W rzeczywisto\u015bci jest mo\u017cliwe, \u017ce nurek nurkowa\u0142 zgodnie ze wszystkimi zasadami, a jednak uleg\u0142 DCI. Diagnostyka r\u00f3\u017cnicowa zespo\u0142u zaburze\u0144 dekompresyjnych (DCI)<\/strong> Symptomy mog\u0105 obejmowa\u0107 \u015bwi\u0105d, wysypk\u0119, b\u00f3l staw\u00f3w i mi\u0119\u015bni, zmiany sensoryczne jak zdr\u0119twienie i mrowienie. Bardziej powa\u017cne symptomy to os\u0142abienie si\u0142y mi\u0119\u015bni, parali\u017c lub zaburzenia funkcji umys\u0142owych, takie jak amnezja i zmiany osobowo\u015bci. DCS mo\u017ce mie\u0107 skutek \u015bmiertelny, ale wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie jest to bardzo rzadkie*. Choroba dekompresyjna dzieli si\u0119 na dwa typy: DCS typu I (mi\u0119\u015bniowo-szkieletowa DCS) wyst\u0119puje wtedy, gdy symptomy nie maj\u0105 charakteru neurologicznego – \u015bwi\u0105d, wysypka, b\u00f3le staw\u00f3w i mi\u0119\u015bni DCS typu II (neurologiczna DCS) wyst\u0119puje wtedy, gdy jakikolwiek symptom dotyczy systemu nerwowego lub uk\u0142adu kr\u0105\u017cenia poszkodowanego nurka.<\/p>\n
Zastan\u00f3wmy si\u0119: kto jest bardziej podatny na uraz nurkowy – do\u015bwiadczony czy niedo\u015bwiadczony nurek? W raporcie na temat chor\u00f3b i uraz\u00f3w dekompresyjnych, wypadk\u00f3w nurkowych z 2004 roku napisano w podsumowaniu, \u017ce "40% m\u0119\u017cczyzn i 50% kobiet poszkodowanych w wypadkach nurkowych w 2000 roku mia\u0142o mniej ni\u017c 20 nurkowa\u0144 w okresie 12 miesi\u0119cy poprzedzaj\u0105cym wypadek".<\/p>\n
Inni b\u0119d\u0105 m\u00f3wi\u0107, \u017ce do\u015bwiadczeni nurkowie s\u0105 bardziej podatni na uraz ze wzgl\u0119du na intensywne nurkowanie, \u017ce s\u0105 bardziej sk\u0142onni do przekraczania limit\u00f3w w zakresie czasu, g\u0142\u0119boko\u015bci lub obu tych rzeczy. Zak\u0142adaj\u0105, \u017ce maj\u0105 do\u015bwiadczenie by poradzi\u0107 sobie ze wszystkim, co si\u0119 mo\u017ce zdarzy\u0107.<\/p>\n
Poniewa\u017c baza danych DAN jest oparta na dobrowolnych zg\u0142oszeniach, nie jest kompletnym \u017ar\u00f3d\u0142em danych, by na tej podstawie wyci\u0105ga\u0107 wnioski o ca\u0142ej nurkowej spo\u0142eczno\u015bci. Tym niemniej wskazuje, \u017ce wypadki zdarzaj\u0105 si\u0119 wszystkim grupom, niezale\u017cnie od wyszkolenia czy do\u015bwiadczenia.<\/p>\n
Dzisja nie trzeba si\u0119 doktoryzowa\u0107, by m\u00f3c korzysta\u0107 z komputera. Komputery w domu czy w biurze u\u0142atwiaj\u0105 wiele rzeczy, gdy\u017c s\u0105 coraz szybsze i pot\u0119\u017cniejsze, a nawet ci, kt\u00f3rzy nie maj\u0105 sta\u0142ego kontaktu z nimi stwierdzaj\u0105, \u017ce s\u0105 \u0142atwe w obs\u0142udze.<\/p>\n
Jak ka\u017cdy inny element wyposa\u017cenia, komputery mog\u0105 zawie\u015b\u0107, wi\u0119c ta samowystarczalno\u015b\u0107 i redundancja mog\u0105 zapobiec temu, \u017ce problem zmieni si\u0119 w wypadek nurkowy.<\/p>\n
Zesp\u00f3\u0142 zaburze\u0144 dekompresyjnych (DCI), choroba dekompresyjna (DCS) i t\u0119tniczy zator gazowy (AGE) to okre\u015blenia, na kt\u00f3re wzdryga si\u0119 ka\u017cdy nurek. Cz\u0119sto bardzo subtelne symptomy i objawy mog\u0105 zosta\u0107 – i cz\u0119sto s\u0105 – zignorowane. Interesuj\u0105ce jest, \u017ce nurkowie nie dzwoni\u0105 do DAN z powodu wyst\u0119puj\u0105cych symptom\u00f3w. Dzwoni\u0105, poniewa\u017c one nie ust\u0119puj\u0105.<\/p>\n
Ostatniego dnia tygodniowego wyjazdu nurkowego zesp\u00f3\u0142 partnerski wykona\u0142 seri\u0119 trzech g\u0142\u0119bokich nurkowa\u0144. Pierwsze by\u0142o na 29 metr\u00f3w na 30 min, po kt\u00f3rym by\u0142a 90 minutowa przerwa na powierzchni. Drugie by\u0142o na 27 metr\u00f3w\/36 minut, a po trzech godzinach na powierzchni, ostatnie na 24 metry\/49 minut.<\/p>\n
Nurek polecia\u0142 do domu dwa dni p\u00f3\u017aniej. W czasie pierwszego lotu wszystkie symptomy b\u00f3le wr\u00f3ci\u0142y, po przesiadce – nasili\u0142y si\u0119 jeszcze bardziej. Dwa dni p\u00f3\u017aniej, gdy symptomy nie ust\u0119powa\u0142y, zadzwoni\u0142 do DAN.<\/p>\n
Ten przyk\u0142ad pokazuje jak nurkowie mog\u0105 pr\u00f3bowa\u0107 odsun\u0105\u0107 od siebie mo\u017cliwo\u015b\u0107, \u017ce cierpi\u0105 na uraz zwi\u0105zany z nurkowaniem. Nurek mo\u017ce poda\u0107 kt\u00f3rekolwiek z tych uzasadnie\u0144, by wyt\u0142umaczy\u0107 si\u0119 z podejrzanych symptom\u00f3w:
<\/p>\n
"mo\u017ce to samo przejdzie<\/em>"
"za du\u017co z tym k\u0142opotu<\/em>"
<\/p>\n
Przeprowadzenie badania neurologicznego dla nurk\u00f3w daje solidne podstawy, by oceni\u0107 powag\u0119 urazu nurkowego. W przypadku zaprzeczania mo\u017ce to r\u00f3wnie\u017c pokaza\u0107 nurkowi, \u017ce rzeczywi\u015bcie jest problem i pomo\u017ce przekona\u0107 go do skorzystania z pierwszej pomocy – u\u017cycia tlenu.<\/p>\n
Nurkowie musz\u0105 przesta\u0107 czu\u0107 si\u0119 winnymi, je\u015bli ich nurkowanie ko\u0144czy si\u0119 DCI. Stare powiedzenie m\u00f3wi, \u017ce przyznanie si\u0119, \u017ce ma si\u0119 problem, jest pierwszym krokiem do jego rozwi\u0105zania. Nie obawiaj si\u0119 by\u0107 ostro\u017cnym i nie wahaj si\u0119 poprosi\u0107 o pomoc.<\/p>\n
Pod poj\u0119ciem DCI kryje si\u0119 zar\u00f3wno choroba dekompresyjna (DCS), jak i t\u0119tniczy zator gazowy (AGE). DCI jest poj\u0119ciem powszechnie stosowanym by opisywa\u0107 jakiekolwiek schorzenia czy urazy spowodowane zmianami ci\u015bnienia otoczenia. Jest ono stosowane, bo symptomy DCS i AGE mog\u0105 by\u0107 podobne.
Choroba dekompresyjna (DCS) DCS jest choroba wyst\u0119puj\u0105c\u0105, gdy ci\u015bnienie gazu rozpuszczonego w tkankach przekracza ci\u015bnienie otoczenia i zaczynaj\u0105 formowa\u0107 si\u0119 b\u0105belki.<\/p>\n