{"id":11386739,"date":"2017-01-13T00:00:00","date_gmt":"2017-01-12T23:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/alertdiver.eu\/bez-kategorii\/zaburzenia-stawu-skroniowo-zuchwowego-w-nurkowaniu\/"},"modified":"2017-01-13T00:00:00","modified_gmt":"2017-01-12T23:00:00","slug":"zaburzenia-stawu-skroniowo-zuchwowego-w-nurkowaniu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/alertdiver.eu\/pl_PL\/artykuly\/zaburzenia-stawu-skroniowo-zuchwowego-w-nurkowaniu\/","title":{"rendered":"Zaburzenia stawu skroniowo-\u017cuchwowego w nurkowaniu"},"content":{"rendered":"

Do\u015b\u0107 cz\u0119sto spotyka si\u0119 nurków, którzy narzekaj\u0105 na ból i tkliwo\u015b\u0107 \u017cuchwy, ból g\u0142owy lub twarzy po nurkowaniu. Napi\u0119cie mi\u0119\u015bni wymagane do trzymania ustnika automatu oddechowego w ustach mo\u017ce nadwyr\u0119\u017cy\u0107 mi\u0119\u015bnie u\u017cywane do \u017cucia (mi\u0119sie\u0144 \u017cwacz) lub stawu skroniowo-\u017cuchwowego (ang. temporomandibular joint – TMJ), który \u0142\u0105czy szcz\u0119k\u0119 (\u017cuchw\u0119) z ko\u015bci\u0105 skroniow\u0105. Ból zwi\u0105zany z TBJ i mi\u0119\u015bniem \u017cwaczem jest okre\u015blany mianem zaburzenia skroniowo-\u017cuchwowego (ang. temporomandibular dysfunction – TMD) lub zespo\u0142em Costena.<\/p>\n

„Podczas nurkowania TBJ jest poddawany stresowi porównywalnemu z tym, czego do\u015bwiadcza si\u0119 trzymaj\u0105c usta otwarte – nie ca\u0142kiem, ale tak, by mo\u017cna by\u0142o wsun\u0105\u0107 trzy palce trzymane jeden nad drugim – przez ca\u0142y czas nurkowania”, powiedzia\u0142 prof. Costantino Balestra, vice prezes DAN Europe do spraw bada\u0144 naukowych i edukacji. „Wp\u0142ywa to na le\u017c\u0105cy w zag\u0142\u0119bieniu ko\u015bci czaszki nerwowy zwój trójdzielny i mo\u017ce powodowa\u0107 ból mi\u0119\u015bni lub g\u0142owy. Stosowanie indywidualnie dopasowanego ustnika mo\u017ce zredukowa\u0107 stres lub go ca\u0142kowicie wyeliminowa\u0107.” Prof. Balestra jest g\u0142ównym autorem badania “Scuba diving can induce stress of the temporomandibular joint leading to headache” opublikowanym w British Journal of Sports Medicine<\/em> w 2004 roku.<\/p>\n

Najcz\u0119\u015bciej spotykane ustniki opieraj\u0105 si\u0119 na krótkiej rurce o eliptycznym kszta\u0142cie zamocowanej do zaworu na \u017c\u0105danie, z ko\u0142nierzem wargowym zapewniaj\u0105cym stabilno\u015b\u0107 i platform\u0119, na której nurek mo\u017ce zacisn\u0105\u0107 z\u0119by trzymaj\u0105c ustnik. Ustniki posiadaj\u0105 krótkie wypustki i s\u0105 zrobione z mi\u0119kkiego materia\u0142u, aby móc dopasowa\u0107 si\u0119 do wi\u0119kszo\u015bci kszta\u0142tów szcz\u0119k i z\u0119bów. Efektywne trzymanie ustnika wymaga wysuni\u0119cia \u017cuchwy do przodu. Taki kszta\u0142t ustnika nie zapewnia tylnego zgryzu, który by\u0142by najbardziej efektywny dla kontaktu z\u0119bów trzonowych i k\u0142ów obu szcz\u0119k i zapewnia\u0142 by naturalny ruch niezb\u0119dny dla normalnego \u017cucia i zamykania ust. Brak oparcia dla z\u0119bów mo\u017ce powodowa\u0107 nierównomierne obci\u0105\u017cenie stawu TMJ. A zimna woda mo\u017ce spot\u0119gowa\u0107 problem uniemo\u017cliwiaj\u0105c nurkowi wykorzystania ust do prawid\u0142owego trzymania ustnika.<\/p>\n

 <\/p>\n

Zrozumie\u0107 TMD<\/strong><\/h3>\n

TBJ jest jednym z najbardziej z\u0142o\u017conych stawów w ludzkim ciele. Jego ruchy obejmuj\u0105 kombinacj\u0119 obrotu i przesuni\u0119cia. Aby go zlokalizowa\u0107, umie\u015b\u0107 palec dok\u0142adnie przed uchem. Poruszaj \u017cuchw\u0105 na boki oraz otwórz i zamknij usta. Mo\u017cesz poczu\u0107 \u017cuchw\u0119 przesuwaj\u0105c\u0105 si\u0119 w stawie TBJ. Górna cz\u0119\u015b\u0107 stawu jest zag\u0142\u0119bieniem w ko\u015bci skroniowej. Dolna jest k\u0142ykciem \u017cuchwowym, zaokr\u0105glon\u0105 wypustk\u0105 górnego kra\u0144ca \u017cuchwy. Ko\u015bci tworz\u0105ce staw s\u0105 pokryte chrz\u0105stk\u0105 i rozdzielone ma\u0142ym dyskiem, który umo\u017cliwia \u0142agodne otwieranie, zamykanie i ruchy boczne \u017cuchwy.<\/p>\n

W wielu przypadkach przyczyna TMD pozostaje nieznana. Mo\u017ce do tego doj\u015b\u0107 je\u015bli nast\u0105pi uszkodzenie dysku lub jego wysuni\u0119cie, je\u015bli tkanka chrz\u0119stna zostanie uszkodzona na skutek artretyzmu, lub staw uleg\u0142 urazowu lub d\u0142ugo post\u0119puj\u0105cych mikrourazów. Naukowcy wci\u0105\u017c staraj\u0105 si\u0119 zrozumie\u0107 przyczyny tych stanów i okre\u015bli\u0107 skuteczne leczenie.<\/p>\n

 <\/p>\n

Zg\u0142aszane objawy zwykle obejmuj\u0105:<\/em><\/p>\n

• ból lub tkliwo\u015b\u0107 TBJ<\/p>\n

• klikanie lub trzeszczenie TBJ (s\u0142yszalny d\u017awi\u0119k trzeszczenia lub „pykni\u0119cia”)<\/p>\n

• dyskomfort podczas \u017cucia<\/p>\n

• problem z otwieraniem lub zamykaniem ust<\/p>\n

• ból twarzy<\/p>\n

• ból g\u0142owy<\/p>\n

• blokada tr\u0105bek Eustachiusza<\/p>\n

• zaburzenia przedsionkowe, jak vertigo lub dezorientacja (które mog\u0105 by\u0107 niebezpieczne, zw\u0142aszcza pod wod\u0105)<\/p>\n

 <\/p>\n

Co mo\u017cesz zrobi\u0107<\/strong><\/h3>\n

Jest kilka rodzajów standardowych ustników do automatów oddechowych. Kiedy b\u0119dziesz wybiera\u0142 swój sprz\u0119t nurkowy, wypróbuj kilka ustników, by znale\u017a\u0107 taki, którego kszta\u0142t i wielko\u015b\u0107 b\u0119d\u0105 ci odpowiada\u0142y. Dla wi\u0119kszego komfortu niektórzy nurkowie dodaj\u0105 przegubowe \u0142\u0105czniki do drugiego stopnia automatu oddechowego, aby \u0142atwiej by\u0142o wykonywa\u0107 drobne ruchy g\u0142ow\u0105 i aby w\u0119\u017ce stawia\u0142y mniejszy opór. Niektóre automaty oddechowe s\u0105 standardowo wyposa\u017cane w przegubowe \u0142\u0105czniki.<\/p>\n

Je\u015bli podczas nurkowania wyst\u0119puj\u0105 u ciebie objawy TMD, skonsultuj si\u0119 z lekarzem dentyst\u0105. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 przypadków TMD zwi\u0105zanego z nurkowaniem ust\u0119puje samoistnie. Zawsze jednak twój dentysta mo\u017ce zaproponowa\u0107 z\u0142agodzi dolegliwo\u015bci, jak na przyk\u0142ad \u0107wiczenia rozlu\u017aniaj\u0105ce mi\u0119\u015bnie, techniki zmniejszania napi\u0119cia lub, je\u015bli potrzeba, interwencj\u0119 medyczn\u0105. Mo\u017ce te\u017c doradzi\u0107 lub pomóc w przygotowaniu indywidualnie dopasowanego ustnika, który b\u0119dzie wymaga\u0142 mniejszego wysi\u0142ku mi\u0119\u015bniowego do trzymania w ustach ni\u017c standardowy ustnik. (S\u0105 równie\u017c dost\u0119pne w sprzeda\u017cy dopasowywane ustniki, które nie wymagaj\u0105 konsultacji z dentyst\u0105).<\/p>\n

„Przemys\u0142 nurkowy próbowa\u0142 przygotowa\u0107 ustniki, które b\u0119d\u0105 pasowa\u0142y ka\u017cdemu. Dlatego zrobili je krótkie i mi\u0119kkie, bo ró\u017cne s\u0105 kszta\u0142ty z\u0119bów i szcz\u0119k”, powiedzia\u0142 dr Randall Moles, specjalista ortodonta i twórca SeaCureTM "custom mouthpiece". “Indywidualnie dostosowany ustnik jest uformowany tak, by pasowa\u0142 jednej osobie i mo\u017ce by\u0107 wykonany ze sztywniejszego materia\u0142u i si\u0119ga\u0107 g\u0142\u0119biej w usta, co przenosi obci\u0105\u017cenie wynikaj\u0105ce z ci\u0119\u017caru automatu do tylnej cz\u0119\u015bci szcz\u0119ki – tam gdzie s\u0105 mi\u0119\u015bnie. Zapewnia to lepsze trzymanie i zmniejsza si\u0142\u0119 potrzebn\u0105 do utrzymania ustnika. Dodatkowo, poniewa\u017c ustnik mo\u017ce by\u0107 wykonany z twardszego materia\u0142u, pozostaj\u0105 w nim \u015blady zagryzienia, u\u0142atwiaj\u0105ce trzymanie ustnika w z\u0119bach i nurek nie musi stale zaciska\u0107 z\u0119by na mi\u0119kkim, g\u0105bkowym materiale standardowych ustników.”<\/p>\n

Je\u015bli wybierasz indywidualnie dopasowany ustnik, pami\u0119taj o prawid\u0142owym u\u0142o\u017ceniu nurka. „Podczas formowania dochodzi do bardzo powszechnego b\u0142\u0119du: ludzie trzymaj\u0105 g\u0142ow\u0119 w neutralnej pozycji,” zauwa\u017ca prof. Balestra. „To nie pozwoli na prawid\u0142owe uformowanie ustnika. Zamiast tego nale\u017cy u\u0142o\u017cy\u0107 g\u0142ow\u0119 jak podczas nurkowania, odchylaj\u0105c j\u0105 ku ty\u0142owi.”<\/p>\n

 <\/p>\n

Kwestie bezpiecze\u0144stwa<\/strong><\/h3>\n

Je\u015bli zdecydujesz zamieni\u0107 swój ustnik na specjalnie zrobiony dla ciebie, upewnij si\u0119, \u017ce nowy ustnik b\u0119dzie pasowa\u0142 do drugiego stopnia automatu oddechowego. Nie ka\u017cdy ustnik b\u0119dzie pasowa\u0142 do ka\u017cdego automatu, a \u017ale dopasowany ustnik mo\u017ce powodowa\u0107 przeciekanie wody lub oddzieli\u0107 si\u0119 od automatu. Oprócz tego, je\u015bli u\u017cywasz opasek zaciskowych do zamocowania ustnika, zaci\u015bnij je mocno i odetnij nadmiar opaski, upewniaj\u0105c si\u0119, \u017ce nie ma ostrych kraw\u0119dzi.<\/p>\n

Nie u\u017cywaj indywidualnie dopasowanych ustników do automatów, stanowi\u0105cych \u017aród\u0142o powietrza, które mo\u017cesz poda\u0107 partnerowi w razie potrzeby. To mog\u0142oby utrudni\u0107 lub nawet uniemo\u017cliwi\u0107 oddychanie z niego innemu nurkowi.<\/p>\n

<\/p>\n

\n

<\/p>\n

Lista publikacji naukowych DAN Europe dotycz\u0105cych TMD:<\/p>\n